Thiết kế đậm nét đặc trưng cùng một chất âm riêng biệt sẽ giúp người nghe dễ dàng nhận ra đây là đầu đĩa của Rega, nhất là khi người dùng đã quen với sản phẩm của thương hiệu này.
Một trong những nghịch lý lớn nhất của ngành công nghiệp audio là các thiết bị âm thanh ở thời kỳ đỉnh cao không thể bằng được khi so với thời kỳ suy tàn hoặc hậu suy tàn. Nguyên nhân của điều này chính là sự phát triển về mặt công nghệ. Lấy mâm đĩa than làm ví dụ. So với cách đây hơn 30 năm, các mâm đĩa than hiện nay với cùng mức giá thường sẽ có chất lượng cao hơn do được làm từ vật liệu tốt hơn, áp dụng công nghệ tiên tiến hơn.
Với đầu đĩa CD, ta cũng có thể thấy được dấu hiệu tương tự. Ở thời kỳ khi mà các định dạng digital không lưu dưới dạng vật lý ngày càng lên ngôi, ta có thể thấy đầu đĩa CD vẫn tồn tại, nhưng giờ có thêm nhiều chức năng hơn để có thể trở thành thiết bị đa nhiệm. Đây không hẳn là sự cạnh tranh mà là thích nghi. Lấy đầu đĩa Saturn-R của Rega làm ví dụ. Ngoài việc làm một đầu đĩa chuyên dụng, Saturn-R còn là một bộ DAC đúng nghĩa khi có thể nhận tín hiệu digital từ nguồn phát khác.
Thiết kế
Saturn-R là một đầu đĩa với thiết kế rất tối giản. Đối với chức năng DAC, ta sẽ không tìm thấy bất cứ nút bấm nào thể hiện ở mặt trước máy, thế nhưng tất cả các cổng đầu vào cần thiết vẫn xuất hiện ở mặt sau, kể cả cổng USB. Đó chưa phải là tất cả vì cỗ máy này cũng có cổng đầu ra digital, với tổng cộng hai bộ, một chạy trực tiếp từ cơ đĩa và bộ còn lại là từ DAC. Nhiều người sẽ nghĩ rằng Saturn-R trên thực tế là sự kết hợp giữa Apollo-R với một số phần từ các bộ DAC của Rega trong cùng một thân máy, nhưng điều này không hoàn toàn đúng. Một trong những dấu hiệu rõ nhất chính là cổng USB bất đồng bộ với khả năng hỗ trợ tín hiệu với chất lượng lên đến 24-bit/192kHz. Điều này sẽ đòi hỏi người dùng Windows phải cài đặt driver cho chip XMOS USB nếu muốn trải nghiệm chất lượng âm thanh tốt nhất. Quanh cổng đầu vào USB cũng có ba đèn LED để báo tình trạng hoạt động
Là một đầu CD nên việc các nút chức năng ở mặt trước chỉ làm tác vụ của đầu CD là điều hoàn toàn dễ hiểu. Nhưng cũng vì vậy mà ta chỉ có thể chuyển chức năng của Saturn-R từ đầu CD sang DAC thông qua điều khiển Solaris. Nếu có điểm gì bất cập ở đây thì đó là việc nó có một nút tên là USB ngoài các nút lựa chọn cổng đầu vào thông thường. Nút này trên thực tế không có tác dụng đối với đầu Saturn-R vì nó vốn dùng cho một thiết bị khác cũng nằm trong dòng R của Rega. Do đó, nhiều người có thể sẽ bị nhầm lẫn khi mới sử dụng lần đầu.
Các thiết bị của Rega thường hiếm khi có ngoại hình bắt mắt, và đầu đĩa CD Saturn-R cũng không phải là ngoại lệ. Cỗ máy được thiết kế rất đồ sộ, chắc chắn để đảm bảo nó sẽ có tuổi thọ lâu dài, thế nhưng màu sơn hoàn thiện của nó không thực sự bóng bẩy cho lắm, từ đó tạo nên cảm giác có phần hơi thô kệch. Phần nắp đậy cơ đĩa làm bằng nhựa cũng khiến người dùng có cảm tưởng đây không phải là một sản phẩm thực sự đắt đỏ, thế nhưng thiết kế khay đĩa cố định, đặt ở trên mặt đỉnh của máy lại là một yếu tố làm nên độ tin cậy rất cao. Thiết kế này có ưu điểm hạn chế độ mài mòn thường gặp ở cơ đẩy khay đĩa, đồng thời sử dụng các vật liệu bằng nhựa để giảm khối lượng, từ đó giảm thiểu tác động do rung chấn tạo ra. Đồng thời, cơ chế đẩy đĩa từ dưới lên bằng lò xo kết hợp cùng các chi tiết ở mặt dưới nắp đậy cơ đĩa hoạt động giống như cục chặn đĩa, khá tiện lợi cho người sử dụng. Nếu mở máy ra và nhìn vào bên trong, ta sẽ nhìn thấy hàng chữ A Valvepower Prime Layout xuất hiện trên bảng mạch, dấu hiệu cho thấy Terry Bateman – một trong những kỹ sư hàng đầu của Rega tham gia thiết kế chiếc đầu đĩa CD này.
Nếu quan sát kỹ hơn chút, ta cũng sẽ nhìn thấy mạch DAC dùng hai chip DAC Wolfson WM8742 – một trong những bộ phận quan trọng nhất của Saturn-R. Các chip DAC này có nhiệm vụ chuyển đổi tín hiệu digital nhận từ bộ cơ và các thiết bị ngoại vi. Cũng từ đây, nó sẽ gửi thông tin đến mạch hiển thị, cho biết tín hiệu nhận được có tần số lấy mẫu như thế nào. Bộ lọc được lựa chọn và cổng đầu vào digital đang sử dụng cũng được thông báo rất rõ. Hạn chế duy nhất của Saturn-R có lẽ là việc nó có tới 5 bộ lọc digital khác nhau khi sử dụng làm DAC, nhưng không thể chọn bộ lọc ở chế độ CD, trong khi cả hai chế độ này vân dùng chung chip chuyển đổi.
Trải nghiệm
Ngay cả khi chỉ chơi với mức âm lượng khá nhỏ, Saturn-R vẫn thể hiện rõ sự hài hòa, tuần tự với nhịp điệu, tốc độ, khả năng căn thời gian chuẩn xác ít có đầu đĩa CD nào làm được. Đây không phải là cỗ máy mà những người tìm kiếm chất âm ngọt ngào tìm đến, thế nhưng nếu chuộng sự chân thực, sống động và chính xác, Saturn-R chắc chắn sẽ là một đầu đĩa không thể bỏ qua được.
Với Saturn-R, người nghe có thể cảm nhận được những yếu tố quan trọng nhất trong bản nhạc, từ tốc độ, âm sắc, khoảng cách giữa các nhạc cụ và ca sĩ. Mối quan hệ giữa những nhân tố khác nhau, dù là của dàn nhạc giao hưởng hay là ban nhạc thông thường cũng được thể hiện rất đặc sắc. Người nghe có thể dễ dàng phân biệt được từng cá nhân một cách dễ dàng. Tuy nhiên, thứ mờ nhạt ở đây chính là âm sắc đặc trưng. Saturn-R không thể hiện ra một chất âm cụ thể nào. Thứ mà ta nghe được là âm thanh từ loa, ampli và chính bản thu. Suy cho cùng đây chính là độ trung tính mà Rega thường cố gắng hướng đến. Apollo-R cũng đi theo hướng mang chất âm như vậy nhưng vẫn chưa thực sự thành công, trong khi Saturn-R có thể khiến các bản thu trực tiếp trở nên sống động và thực tế, giống như phô bày từng yếu tố biểu diễn trong bản thu bước ra sân khấu âm trường.
Ngoài việc là đầu CD, Saturn-R cũng là DAC thực sự. Một khi đã biết cách lựa chọn cổng USB, người nghe có thể sử dụng các file nhạc số với chất lượng tốt hơn để đem lại trải nghiệm ấn tượng hơn cả những gì mà đĩa CD mang lại. Bên cạnh đó, nếu chú ý kỹ, ta có thể thấy rằng sự chuẩn xác về mặt thời gian, tính chi tiết mà đầu CD này thể hiện đôi khi còn vượt qua cả một số bộ DAC rời đắt đỏ. Do đó, đối với những trải nghiệm âm thanh cao cấp thực sự, người dùng chỉ cần kết nối với máy tính, sử dụng JRiver làm phần mềm điều khiển là xong.
Kết luận
Trong tầm giá khoảng 2000 đô la, Saturn-R là một lựa chọn rất ấn tượng. Tuy không có khả năng chơi đĩa SACD, nó có thể bù lại bằng việc hỗ trợ nhiều định dạng âm nhạc chất lượng cao khác khi hoạt động ở chế độ DAC. Ngoài ra, để đánh đổi lại cho ngoại hình không mấy bắt mắt, Rega cũng tập trung nhiều hơn vào chất lượng của thành phẩm để mang đến cho người nghe một chiếc đầu CD thực sự xứng đáng với số tiền mà họ bỏ ra.
Nguyễn Hào
Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây
300B – Sự thăng trầm của một bóng đèn nổi danh trong lịch sử
