Là một trong những đại thụ của làng âm thanh thế kỷ 20, Henry Kloss được biết đến là cha đẻ của nhiều thương hiệu âm thanh huyền thoại, trong đó có KLH.
Huyền thoại âm thanh Henry Kloss sinh ra ở Altoona, Pennsylvania năm 1929 và lớn lên tại khu vực này. Khác với Paul Wilbur Klipsch, Kloss khi còn nhỏ chưa thể hiện dấu hiệu của một kỹ sư âm thanh tài năng. Thay vào đó ông lại rất có duyên với nghề mộc. Lúc ấy Kloss đã biết dựng thêm phòng và nhà tắm ở trong cabin mà ông ở cùng mẹ và hai chị gái. Năm 1948, Henry Kloss chính thức theo học tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT). Để có tiền trang trải, Kloss làm việc bán thời gian cho một nhà thầu. Ban đầu, ông mua đồ mộc để làm nội thất cho căn hộ. Nhưng về sau, do tình cơ, Kloss được nhờ đóng thùng loa cho một hệ thống loa do MIT thiết kế nhằm cải thiện chất âm của Dàn nhạc Giao hưởng Boston khi biểu diễn trên sóng FM. Cơ duyên của ông với ngành âm thanh bắt đầu từ đây.
Khi Chiến tranh Triều Tiên nổ ra, Kloss đã quyết định nhập ngũ và rời khỏi MIT. Đó cũng là lý do vì sao ông chưa bao giờ chính thức lấy được bằng kỹ sư. Tuy nhiên, khi đóng quân ở New Jersey, ông có tham gia một khóa học ban đêm về hi-fi tại Đại học New York. Giáo viên của Kloss, Edgar Villchur, đã có ý tưởng làm ra một mẫu loa mới. Do rất thích thú với ý tưởng này nên sau khi xuất ngũ, Henry Kloss đã hợp tác với Villchur năm 1953 để thành lập Acoustic Research, biến mẫu loa của thầy mình từ ý tưởng trở thành sự thật. Hai đồng sự khác, Malcolm Lowe và J. Anton Hoffman, ban đầu cấp vốn cho công ty một khoản tiền khoảng 5000 đô la. Còn về phần Henry Kloss, ông đã đóng góp cơ sở sản xuất, lúc ấy vốn là một nhà máy nội thất bỏ hoang ở Đông Cambridge được Kloss tận dụng làm cửa hàng chuyên đóng thùng và lắp ráp loa.
Từ ý tưởng của Edgar Villchur, Kloss đã phát triển và thiết kế nên mẫu loa hệ treo âm học đầu tiên – AR-1. Mẫu loa này sử dụng không khí bên trong thùng loa kín để làm hệ treo, từ đó đem đến chất âm hay hơn bất cứ mẫu loa nào từng được sản xuất trước nó. Cặp loa này có khả năng tái tạo âm trầm cực kỳ ấn tượng – một yếu tố vô cùng quan trọng trong quá trình biểu diễn các tác phẩm cổ điển mà không cần phải hi sinh bất cứ chi tiết nào của đáp tuyến tần số. Ở thời điểm ấy, những cặp loa tốt nhất của thập niên 50 đều có kích thước khổng lồ. Dù là loa thùng hở với lỗ bass phản hồi hay loa thùng kín cũng đều có kích thước rất lớn, với thể tích có thể lên đến 6 feet khối (gần 170 lít) chỉ để đáp tuyến tần số xuống đến 40-50Hz. Với thể tích này, loa có thể to bằng cả một chiếc tủ lạnh. AR-1 là mẫu loa đi trước thời đại khi dựa vào thiết kế hệ treo âm học, nó có thể tạo ra âm trầm rất tốt chỉ với thùng loa rất nhỏ. Lẽ dĩ nhiên có một vài mẹo được áp dụng bởi ai cũng hiểu rằng chất âm bass không thể đến từ một thùng loa bookshelf cỡ nhỏ được. Dù vậy, sau khi đã lấy được niềm tin của người nghe, mẫu loa AR-1 đã chính thức thay đổi lịch sử hi-fi mãi mãi.
Mặc dù Kloss là một nhà thiết kế tài năng, phần lớn thành công của ông lại là kết quả của nỗ lực chứ không phải từ cảm hứng. Thứ thực sự khiến ông trở nên khác biệt so với những người khác chính là đôi tai. Đơn giản, Kloss biết rõ thế nào là âm thanh hay, chất lượng tốt. Gạt bỏ việc tuân thủ nghiêm ngặt các thông số kỹ thuật thiết kế đã được chấp nhận sang một bên, ông tuyên bố sẽ tạo nên một chất âm mượt mà, sạch, với độ rộng mở đáng nể, được các audiophile công nhận là “chất âm Boston”. Bên cạnh đó, Henry Kloss còn rất chú trọng vào việc sản xuất các sản phẩm với giá thành phải chăng, quan tâm đặc biệt đến việc cung cấp thiết bị âm thanh chất lượng cho phân khúc bình dân hơn là cao cấp. Giống như một nghệ sĩ, hay thậm chí một nhà tiên tri, Kloss có những khách hàng/tín đồ âm thanh đặc biệt tin tưởng vào thiết bị âm thanh của ông.
Sau ba năm làm việc cùng nhau tại Acoustic Research, giữa Henry Kloss và Edgar Villchur đã bắt đầu nảy sinh mâu thuẫn. Năm 1957, Kloss, Lowe và Hoffman tự tách ra và thành lậ công ty riêng, KLH, lấy chữ cái đầu ở tên mỗi người để ghép thành tên công ty mới. Trong thời gian này, Henry Kloss không chỉ thiết kế loa mà còn có nhiều đóng góp quan trọng khác cho ngành công nghiệp audio, đặc biệt là việc tiên phong sử dụng transistor. Năm 1960, ông chính thức giới thiệu Model Eight, mẫu loa FM để bàn cao cấp đầu tiên (ngày nay đây vẫn là một thiết bị có giá trị sưu tầm). Mặc dù chỉ tái tạo âm thanh mono, nó vẫn được đánh giá rất cao về mặt chất âm và đặc biệt là khả năng lựa chọn, cho phép bắt nhiều kênh radio khác nhau. Năm 1961, Model Eleven chính thức được ra mắt. Đây có thể xem như là hệ thống stereo di động đầu tiên được sản xuất hàng loạt, với đầy đủ mâm đĩa than, loa và mạch khuếch đại tích hợp trong cùng một thiết bị. Về cơ bản, Model Eleven được chứa trong một chiếc vali, rất phù hợp với những ký túc xá hay căn hộ nhỏ. Đây cũng là yếu tố mấu chốt làm nên sự trỗi dậy của thời đại nhạc rock giai đoạn giữa và cuối thập niên 60.
(Hết kỳ 1)
Bạn có thể xem thêm phần khác tại đây
Henry Kloss – “Cây đại thụ” audio của thế kỷ 20 (phần 2)
Nguyễn Hào
Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây
